Home | Blog | Ben jij al bevriend met de zelf-afwijzer in jou?

Ben jij al bevriend met de zelf-afwijzer in jou?

Herken je dat? Als dat wat je doet, niet goed of perfect gaat en ‘de zelf-afwijzer’ in jou niet kan wachten om je te vertellen dat je waardeloos bent? ‘Wat ben je toch een slechte coach’, roept hij naar mij als ik een keer een wat minder gesprek heb gehad. Of wanneer ik even minder werk heb, dan staat hij met een grote smile te wachten om me in te peperen dat ik nutteloos ben. En reken maar dat wanneer ik iets niet handig heb gedaan bij m’n partner, een familielid of vriend(in), dat hij zonder te kloppen binnenkomt met de woorden ‘Lekker Jef, dat voelde je niet goed aan hé?’ Ik heb het al zo vaak tegen je gezegd: je kan er niks van!’

Zelfafwijzing op alle terrein van ons leven

Zelfafwijzing komt op alle terreinen van ons leven voor: we wijzen onszelf af op hoe we eruitzien, op hoe goed we het doen als ouder, als partner, als zoon/dochter, als broer/zus, op het werk dat we hebben, op de moed die we hebben, überhaupt op alles wat gaat over ‘kunnen’, op onze intelligentie, op hoe goed we in bed zijn etc. De zelf-afwijzer is altijd in de buurt om – wanneer je getriggerd wordt – je in te fluisteren dat je niet goed genoeg bent.

Het effect van zelfafwijzing: ‘liefde’ buiten jezelf halen

En wat gebeurt er vervolgens als we vooral afwijzing en geen liefde in onszelf vinden? Dan gaan we de liefde maar buitens onszelf halen, want we willen ons allesbehalve waardeloos, nutteloos en slecht over onszelf voelen. Net als een drugsverslaafde gaan we dan op zoek naar de volgende liefdesshot en dat pallet is eveneens breed. Allereerst verdoven we onszelf letterlijk door het nuttigen van externe middelen als drugs, nicotine, alcohol, chocola en suiker. Verder gaan we subtiel naar complimenten vissen bij anderen. Jagen op een liefdespartner, scharrel of orgasme. Likes vergaren op social media. Onszelf het snot voor de ogen werken op weg naar de volgende promotie. Verdwijnen in de televisie/Netflix. En overmatig consumeren. Het maakt niet uit voor welke variant(en) we gaan, het mechanisme is altijd hetzelfde: we hebben iets van buiten onszelf nodig om ons goed over onszelf te voelen. En die ‘vervulling’ is net als een verslaving altijd tijdelijk en werkt als een bodemloze put: het stroomt er altijd aan de onderkant weer uit, zodat we continu bezig blijven met vullen. Zo worden we een slaaf van ons eigen mechanisme aan externe bevestiging en zijn we dus verre van vrij.

Maak een vriend(in) van je zelf-afwijzer

Het is erg verleidelijk om van de zelf-afwijzer in jou een vijand te maken en er vanaf te willen. Vaak zorgt dit ervoor dat hij/zij juist nog harder aan je deur komt kloppen. De sleutel om dit mechanisme te doorbreken is om van de afwijzer in jou een vriend(in) te maken. Doe eens open, net als je voor een fysieke vriend(in) zou doen. Heb er aandacht voor. Ga ermee in gesprek. Wat wil het je vertellen? Wees ermee. Hierdoor geef je letterlijk meer liefde aan jezelf, waardoor je minder behoefte aan externe bevestiging nodig hebt. En dat zorgt voor meer rust en zelfvertrouwen. Wat wil je nog meer?

Geschreven door: Jeffrey Zwinkels